Từ không gian di sản đến cuộc gặp gỡ của những tinh hoa thủ công
Lựa chọn Hoàng thành Thăng Long – di sản văn hóa thế giới giữa lòng Thủ đô – làm địa điểm tổ chức, Festival tạo nên một cuộc gặp gỡ thú vị giữa không gian di sản lịch sử và những giá trị văn hóa được gìn giữ qua bàn tay con người. Trong khuôn viên rộng khoảng 10.000 m², các khu vực trưng bày, giới thiệu và trình diễn sản phẩm thủ công được bố trí thành nhiều không gian chuyên đề, đưa người tham quan đến gần hơn với sự đa dạng của các ngành nghề truyền thống.
Ngay trong ngày đầu tiên, sự kiện đã thu hút sự tham gia của hơn 200 nghệ nhân, nhà thiết kế đến từ 57 quốc gia và vùng lãnh thổ, cùng đông đảo chuyên gia, đại diện tổ chức quốc tế, hiệp hội làng nghề và người dân Thủ đô. Đây là dịp để những người gắn bó với nghề thủ công gặp gỡ, chia sẻ kinh nghiệm và giới thiệu những thành quả sáng tạo của cộng đồng mình đến với công chúng.
Khi nghề thủ công được kể bằng chính đôi bàn tay người thợ
Một trong những điểm thu hút của Festival là họat động trình diễn nghề và tạo tác sản phẩm trực tiếp. Thay vì chỉ quan sát những sản phẩm đã hòan thiện, khách tham quan còn có cơ hội theo dõi một phần quy trình lao động và kỹ thuật làm nghề của các nghệ nhân.
Tại khu vực trình diễn nghề điêu khắc sơn mỹ nghệ Sơn Đồng (Hà Nội), những kỹ thuật thủ công truyền thống được giới thiệu thông qua hoạt động thực hành của nghệ nhân. Hình ảnh người thợ trực tiếp thao tác, tạo tác sản phẩm giúp công chúng hình dung rõ hơn về sự tỉ mỉ, khéo léo và kinh nghiệm được tích lũy qua nhiều thế hệ.
Bên cạnh đó, các sản phẩm dệt lụa tơ tằm Vạn Phúc, khảm trai sơn mài Chương Mỹ và gốm sứ Chu Đậu cũng góp phần giới thiệu sự phong phú trong chất liệu, kỹ thuật và ngôn ngữ thẩm mỹ của thủ công Việt Nam. Mỗi sản phẩm mang một vẻ đẹp riêng, từ sắc màu và hoa văn trên chất liệu lụa, sự tinh tế của những chi tiết khảm trai đến những đường nét tạo hình trên sản phẩm gốm.
Đặc biệt, Festival cho thấy sự quan tâm của khách tham quan đối với các hoạt động trình diễn. Từ việc quan sát nghệ nhân tạo hình gốm, tìm hiểu các chất liệu dệt đến trực tiếp trao đổi tại những gian trưng bày, trải nghiệm tại đây không chỉ dừng lại ở việc ngắm nhìn hay mua sắm sản phẩm mà còn mở ra cơ hội tiếp cận với tri thức và kỹ năng nghề truyền thống.
Gặp gỡ những sắc màu thủ công từ nhiều quốc gia
Không chỉ giới thiệu các làng nghề trong nước, Festival còn mở rộng không gian giao lưu với sự góp mặt của các nghệ nhân và nhà thiết kế quốc tế. Những sản phẩm thủ công, chất liệu, họa tiết và cách thức tạo tác từ nhiều cộng đồng khác nhau tạo nên một bức tranh đa dạng về văn hóa nghề trên thế giới.
Qua các gian trưng bày, khách tham quan có thể khám phá nhiều loại hình sản phẩm thủ công, từ hàng dệt, đồ trang trí, sản phẩm mỹ nghệ đến những sáng tạo gắn với kỹ thuật và chất liệu truyền thống. Sự khác biệt về hình thức và phong cách thể hiện cũng gợi mở những câu chuyện về môi trường văn hóa, tập quán sinh hoạt và quan niệm thẩm mỹ của từng cộng đồng.
Điều đáng chú ý là dù khác nhau về nguyên liệu, kỹ thuật hay hình thức sản phẩm, các nghề thủ công đều có điểm chung là sự gắn bó giữa con người với tri thức bản địa và quá trình truyền nghề qua nhiều thế hệ. Chính điều đó tạo nên giá trị kết nối của Festival: đưa những di sản nghề vốn hình thành trong từng cộng đồng địa phương bước vào không gian đối thoại và giao lưu rộng lớn hơn.
Bảo tồn làng nghề không chỉ là giữ lại những sản phẩm
Thông điệp được nhấn mạnh tại lễ khai mạc là bảo tồn làng nghề không đơn thuần chỉ giữ lại những sản phẩm đã làm ra, mà còn phải gìn giữ tri thức, kỹ năng, không gian văn hóa và tạo điều kiện để các thế hệ tiếp tục gắn bó với nghề. Đây cũng là vấn đề đặt ra trong bối cảnh các làng nghề đang đứng trước những thay đổi về thị trường, công nghệ, nhu cầu tiêu dùng và yêu cầu phát triển bền vững.
Vì vậy, bên cạnh những không gian trưng bày truyền thống, Festival còn dành sự quan tâm đến thiết kế sáng tạo và chuyển đổi số. Những nội dung này cho thấy nỗ lực tìm kiếm hướng phát triển mới, giúp sản phẩm thủ công có thêm cơ hội tiếp cận thị trường và thích ứng với đời sống đương đại mà vẫn giữ được bản sắc vốn có.
Khép lại ngày đầu tiên, Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu 2026 đã mở ra một không gian gặp gỡ giàu màu sắc giữa di sản nghề Việt Nam và tinh hoa thủ công thế giới. Từ những sản phẩm được tạo tác tỉ mỉ đến những thao tác nghề được trình diễn trực tiếp, mỗi trải nghiệm đều góp phần giúp công chúng hiểu hơn về giá trị của lao động thủ công và những con người đang âm thầm gìn giữ nghề.
Festival sẽ tiếp tục diễn ra đến hết ngày 16/11/2026 tại Hoàng thành Thăng Long, với nhiều hoạt động trưng bày, trình diễn, giao lưu văn hóa và kết nối sáng tạo. Đây là dịp để người dân và du khách không chỉ khám phá vẻ đẹp của sản phẩm thủ công mà còn nhìn thấy những câu chuyện, tri thức và sức sống của các làng nghề trong dòng chảy văn hóa đương đại.







