Lăng được khởi công vào năm 1920, khi vua Khải Định còn tại vị. Sau khi nhà vua qua đời vào năm 1925, công trình tiếp tục được hoàn thiện dưới thời vua Bảo Đại và đến năm 1931 mới hoàn tất. Thời gian xây dựng kéo dài 11 năm cho thấy mức độ công phu của công trình. Đây cũng là lăng tẩm cuối cùng của triều Nguyễn, đánh dấu giai đoạn chuyển tiếp rõ nét trong mỹ thuật cung đình Huế đầu thế kỷ XX.

Điểm đặc biệt nhất của lăng Khải Định là sự pha trộn giữa kiến trúc truyền thống Việt Nam với nhiều yếu tố phương Tây. Nhìn từ bên ngoài, công trình có dáng vẻ vững chắc, nhiều khối bê tông, bậc cấp cao, lan can, trụ biểu và các chi tiết gợi liên tưởng đến kiến trúc lâu đài châu Âu. Nhưng khi quan sát kỹ, du khách vẫn nhận ra rồng, phượng, hoa lá, chữ Hán và những biểu tượng quen thuộc của mỹ thuật cung đình Nguyễn. Chính sự kết hợp ấy tạo nên một vẻ đẹp riêng: vừa cổ kính, vừa hiện đại, vừa trang nghiêm, vừa lộng lẫy.

Để đến khu trung tâm, du khách phải đi qua hệ thống bậc cấp nối tiếp nhau. Hai bên sân chầu có tượng quan văn, quan võ, lính hầu, voi và ngựa bằng đá đứng thành hàng, tạo nên không khí uy nghi của một lăng vua. Càng lên cao, không gian càng mở ra, giúp người xem cảm nhận rõ vị thế của công trình giữa núi đồi xứ Huế.

Trung tâm của lăng là cung Thiên Định, nơi tập trung những giá trị nghệ thuật đặc sắc nhất. Bên trong cung, các mảng trang trí được ghép bằng sành sứ, thủy tinh màu và nhiều chất liệu nhập ngọai, tạo nên những bức khảm tinh xảo. Đặc biệt, trần điện với hình ảnh rồng ẩn trong mây là một trong những điểm nhấn nổi tiếng, thể hiện tay nghề cao của nghệ nhân thời bấy giờ. Không gian ấy khiến lăng Khải Định giống như một bảo tàng nhỏ về thẩm mỹ cung đình giai đọan cuối triều Nguyễn.

Đến lăng Khải Định, du khách không chỉ gặp một công trình tưởng niệm. Đây còn là nơi cho thấy Huế đã tiếp nhận, chọn lọc và biến đổi các ảnh hưởng văn hóa bên ngoài như thế nào trong một thời kỳ nhiều biến động. Lăng Khải Định vì thế vừa là dấu chấm cuối của kiến trúc lăng tẩm Nguyễn, vừa là một dấu ấn độc đáo của sự giao thoa Đông – Tây trong di sản Cố đô.